Bir ağ mühendisi olarak gözlemlediğim en pahalı hatalardan biri, donanım seçiminin yanlış yapılması. Müşteri 80 kullanıcı için CCR2216 alıyor, eğitmeniz yıllarca underutilized çalışıyor; ya da tam tersi, 1500 kullanıcılı bir WISP RB5009 ile başlıyor ve altı ay sonra CPU sürekli %95 seviyesinde takılıyor. Bu pillar sayfasını tam olarak bu hataları önlemek için hazırladım. MikroTikBox’ta yayımladığımız donanım ve performans odaklı tüm yazıları, satın alma kararından queue optimizasyonuna kadar tek bir referans noktasında topladım.

2014’ten bu yana saha tarafında ağırlıklı olarak ISP ve enterprise müşterilerle çalışıyorum. Bu süre içinde benchmark ettiğim MikroTik cihaz sayısı 200’ün üzerinde. Tilera, Annapurna, ARM Cortex, MIPSBE — her platformun farklı bir performans profili var, her birinin queue altyapısında farklı davrandığı kenar senaryoları var. Bu rehberde size doğru cihazı seçtirip, seçtiğiniz cihazdan maksimum verim almanın yollarını anlatacağım. İçeride paylaştığım her detaylı yazı, kendi içinde de bir saha tecrübesi koleksiyonu.

Bu Rehber Kim İçindir?

Bu pillar üç farklı okuyucu profili için tasarlandı. Birincisi, WISP veya enterprise altyapısında donanım yenileme/genişleme kararı vermesi gereken sistem mimarı. İkincisi, mevcut MikroTik altyapısında performans sorunları yaşayan ve nedeni anlamaya çalışan operasyon mühendisi. Üçüncüsü ise bulut/sanallaştırma tarafında CHR ile çalışmaya başlayan DevOps profilindeki teknisyen.

Her üç profilin de ortak ihtiyacı, gerçek dünya rakamlarıdır. MikroTik’in resmi spec sheet’leri size cihazın teorik kapasitesini söyler, ama saha koşullarında o kapasitenin ne kadarına ulaştığınızı söylemez. Bu nedenle bu rehberdeki her yazı, kendi yaptığımız iperf3 ve BTest ölçümleri, gerçek müşteri trafik grafikleri ve uzun süreli stabilite gözlemleriyle desteklenmiştir. Numara ezberlemek yerine, neden o numaraların elde edildiğini anlayarak ilerlemenizi öneririm.

RouterBoard Serisi: Ev ve Küçük Ofisten Kurumsala

RouterBoard, MikroTik’in donanım gamının en geniş kategorisidir. hAP serisi ev kullanıcısı için, hEX serisi küçük ofis için, RB serisi orta ölçekli kurulumlar için, RB5009 ise modern enterprise edge için tasarlanmıştır. 2026 itibarıyla en popüler model RB5009UG+S+IN olmaya devam ediyor; 16 GB NAND, 1 GB RAM, dört çekirdekli ARM işlemcisi ve 2.5 Gbps PoE-in portu ile küçük ofislerin tamamına hitap ediyor.

Donanım seçiminde gözlemlediğim klasik yanılgı, “ne kadar büyükse o kadar iyi” yaklaşımıdır. Aslında doğrusu, müşteri sayısı, ortalama bant genişliği, beklenen queue karmaşıklığı, Wi-Fi gereksinimi ve PoE budget’i hesaplanarak modelin seçilmesidir. 30 kullanıcılı bir muhasebe ofisi için hAP ax3 yeterlidir; aynı ofise RB5009 koymak gereksiz maliyet ve fazla soğutma ihtiyacı yaratır.

RouterBoard ailesinin her modelini detaylı şekilde karşılaştırdığımız MikroTik RouterBoard serisi: 2026’da hangi model kime uygun? yazımızda, hAP, hEX, RB ve cAP serilerinin uçtan uca karşılaştırması, senaryo bazlı model seçimi tabloları ve gerçek fiyat-performans grafikleri yer alıyor. Bir cihaz almadan önce o yazıyı okumanızı şiddetle öneririm; tek bir doğru karar size yıllar boyunca tasarruf sağlayabilir.

CCR Serisi: ISP ve Veri Merkezi Sınıfı

Cloud Core Router, MikroTik’in en üst donanım segmentidir. Tilera mimarisinden Annapurna ARM platformuna geçişle birlikte CCR cihazları çok daha güç verimli hale geldi. Eski CCR1036’nın 80W tükettiği yükü, yeni CCR2116 35W ile karşılayabiliyor. Bu, hem elektrik tasarrufu hem de yedek güç sistemine yük azaltma anlamına geliyor.

CCR seçiminde ana karar faktörleri şunlardır: Aggregate throughput hedefi (Gbps), beklenen NAT session sayısı, queue tree katmanları, fiber port ihtiyacı (SFP+, QSFP+, QSFP28) ve yedeklilik gereksinimi. Tek bir CCR2216, 100 Gbps throughput’a ulaşabilir, ama bu sadece simple firewall ve basit queue ile mümkündür. Karmaşık BGP full table + queue tree senaryosunda gerçek kapasite 30-40 Gbps seviyesine düşer.

Her CCR modelinin hangi tip ISP’ye uygun olduğunu, gerçek throughput benchmarklarını ve fiyat-performans tablolarını ayrıntılı incelediğimiz MikroTik CCR serisi 2026: Hangi ISP için hangi model? yazımız bu kategorinin başucu kaynağıdır. WISP’ler için satın alma rehberi niteliğindedir; benchmark sonuçlarımızı görmek için mutlaka okuyun. Yazıda ayrıca CCR cihazlarının soğutma gereksinimleri ve rack montaj detayları da yer alıyor.

CHR: Sanal MikroTik ile Bulut Stratejileri

Cloud Hosted Router, RouterOS’un sanal makinede çalışan versiyonudur. Lisans modeli farklıdır; P1 (1 Mbps), P10 (1 Gbps), P-Unlimited gibi seviyeleri vardır. Test/lab ortamlarında ücretsiz mode ile sınırsız test yapılabilir, ama production kullanımda lisans şart. CHR’nin en büyük avantajı, donanım bağımsız esnek deployment’tir.

Türkiye’de CHR’yi en çok kullandığımız senaryolar şunlardır: VPN concentrator (50+ şube site-to-site), hot-standby router (yedek), test/lab ortamı ve bulut tarafında VPC içi routing. Hetzner üzerinde 4 vCPU + 8 GB RAM ile çalışan bir CHR, kolaylıkla 5 Gbps IPsec throughput verebilir; bu, fiziksel cihazla yapılması binlerce dolarlık donanım gerektiren bir kapasite.

VMware ESXi, Proxmox, AWS EC2 ve Hetzner Cloud üzerinde CHR deployment’in tüm aşamalarını anlattığımız MikroTik CHR: VMware, Proxmox, AWS, Hetzner üzerinde dağıtım yazımız her platform için adım adım rehber sunuyor. Yazı içinde her platformdaki network adapter konfigürasyonu, performans optimizasyonu ve sık karşılaşılan tuzaklar da paylaşılmıştır. Bulut tarafına geçiş düşünüyorsanız bu yazıyı atlamayın.

Queue Tree ile Bandwidth Yönetimi

MikroTik’in en güçlü olduğu alanlardan biri, gelişmiş bandwidth shaping’tir. Simple Queue, hızlı kurulum için yeterlidir ama karmaşık çoklu sınıf yapılandırması gerektiğinde Queue Tree’ye geçilmelidir. HTB (Hierarchical Token Bucket) algoritması üzerinde çalışan Queue Tree, parent-child ilişkileriyle bant genişliğini katmanlı paylaştırmanıza olanak tanır.

Saha tecrübemde gözlemlediğim klasik queue tasarımı, yanlış burst değerleri ve uygunsuz priority sıralamasıdır. Burst’ü çok yüksek tutarsanız, ağ kısa süreliğine SLA’yı aşar ve aboneler hızlı görünür; ama sonra long-term ortalama düşer. Priority’i yanlış belirlerseniz, VoIP trafiği gecikmeli paketler yüzünden bozulur. Doğru queue tasarımı, müşteri profilinizi tanımak ve buna göre kademeli bant ayırmaktan geçer.

Queue Tree, HTB, burst hesaplamaları ve priority pratiklerini detaylı şekilde işlediğimiz MikroTik Queue Tree: HTB, burst ve priority pratikleri yazımızda, 500 müşterilik bir WISP için tasarladığımız üç katmanlı queue mimarisini örnek üzerinden anlatıyoruz. Yazıda ayrıca PCQ (Per Connection Queue) ile her bağlantıya eşit hak vermek için gerekli konfigürasyonlar da yer alıyor.

Performans Ölçüm Araçları: BTest, Bandwidth Monitor, iperf3

Donanımınızın gerçek kapasitesini bilmediyseniz, doğru optimizasyon yapamazsınız. MikroTik üzerinde performans ölçmenin üç ana yöntemi vardır: BTest (built-in bandwidth test), Bandwidth Monitor (gerçek zamanlı interface ölçümü) ve iperf3 (endüstri standardı bağımsız ölçüm aracı). Her birinin kullanım alanı farklıdır.

BTest, iki MikroTik cihazı arasında doğrudan TCP/UDP testi yapar; cihaz CPU’sunu yorduğundan production’da dikkatli kullanılmalıdır. Bandwidth Monitor, herhangi bir interface’in anlık throughput’unu grafik üzerinde gösterir; sorun teşhisinde kritiktir. iperf3 ise üçüncü taraf bir sunucu/istemci ile test yaptığı için en güvenilir sonucu verir. Saha tarafında bir müşterinin bağlantı sorunu olduğunda, ilk üç komutum bu üçünün de farklı varyantlarıdır.

Bu üç aracın kullanımını, parametrelerini ve sonuçların nasıl yorumlanacağını derinlemesine ele aldığımız MikroTik üzerinde hız testi: BTest, Bandwidth Monitor, iperf3 yazımız her saha mühendisinin başucu kaynağı olmalıdır. Yazıda ayrıca SNMP ile uzun vadeli grafik almak için kullandığımız Grafana/Prometheus entegrasyonu da paylaşılmıştır.

Donanım Ömrü ve Termal Yönetim

MikroTik cihazlarının ömrü, çoğunlukla sıcaklık yönetimine bağlıdır. Üreticinin verdiği operating temperature aralığı genellikle 0-60°C’dir, ama saha tarafında 40°C üstüne çıkan cihazların ömrünün ciddi şekilde azaldığını gözlemliyorum. Özellikle yaz aylarında klimasız teknik odalarda RB cihazları 65-70°C’ye ulaşabiliyor; bu durum kapasitör ömrünü yıllardan aylara indiriyor.

Pratik bir kural: Cihazın CPU sıcaklığı 50°C’yi geçiyorsa, soğutma çözümü düşünmelisiniz. Bu, basit bir 12V fan ile aktif soğutma olabileceği gibi, daha iyi rack havalandırması da olabilir. CCR cihazları zaten fanlıdır ama fan sesini azaltmak için fan profilini değiştirmek bazen aşırı ısınmaya yol açar; bu ayarı default bırakmanızı öneririm.

Sık Sorulan Sorular

RB5009 ile CCR2004 arasındaki temel fark nedir?

RB5009, dört çekirdekli ARM işlemciye sahip enterprise edge cihazıdır; 1-1.5 Gbps NAT throughput verir. CCR2004, on altı çekirdekli ARM işlemciye sahip operatör sınıfı bir cihazdır; 4-5 Gbps NAT throughput’a ulaşır ve karmaşık queue tree senaryolarında çok daha stabil kalır. Müşteri sayınız 200’ün altındaysa RB5009, 500’ün üzerine çıkacaksa CCR2004 mantıklı seçimdir.

CHR lisansını P1 mi P10 mu almalıyım?

P1 (1 Mbps per interface) test ve düşük trafikli VPN için yeterlidir. P10 (1 Gbps per interface) çoğu production senaryosu için doğru tercihtir. P-Unlimited ise gerçekten 1 Gbps üstüne çıkacaksanız anlamlıdır. Saha tarafında en sık kullandığımız P10’dur; fiyat-performans dengesi en iyi olan seviyedir.

Queue Tree mi Simple Queue mi kullanmalıyım?

50 müşteriye kadar Simple Queue rahatlıkla yeter ve yönetimi çok daha kolaydır. 50’nin üzerine çıkıyorsanız ve farklı paket tipleri (VIP, normal, ekonomik) ayırt edecekseniz Queue Tree zorunlu hale gelir. Simple Queue PCQ ile birleştirilerek 200 müşteriye kadar uzatılabilir, ama o noktadan sonra Queue Tree’ye geçiş kaçınılmazdır.

iperf3 testi gerçek müşteri deneyimini yansıtır mı?

iperf3, ham TCP/UDP throughput’u ölçer; gerçek web tarama deneyimini değil. HTTP, TLS handshake, DNS gecikmesi gibi unsurlar iperf3 ile ölçülmez. Müşteri “internetim yavaş” diyorsa, önce iperf3 ile ham bant genişliğini doğrulayın, sonra Speedtest.net veya benzeri uçtan uca araçlarla test yapın. İki sonuç farklıysa sorun ham bant genişliğinde değildir; muhtemelen DNS veya TLS gecikmesidir.

CCR cihazımı 100 Gbps’ye nasıl çıkarırım?

100 Gbps real-world throughput için CCR2216-1G-12XS-2XQ gibi QSFP28 portlu bir model gereklidir. Bunun yanında firewall kurallarınızı fast-track ile optimize etmeli, queue tree katmanlarınızı minimumda tutmalı ve NAT session sayısını connection tracking ayarlarıyla limit altına almalısınız. Saha tarafında 100 Gbps senaryosu hala nadir; çoğu enterprise için 40 Gbps yeterlidir.

Sonuç: Doğru Donanımı Doğru Şekilde Kullanmak

Donanım seçimi, MikroTik altyapınızın temel taşıdır. Yanlış cihaz seçimi, sonraki yıllarda hem operasyonel maliyetinizi artırır hem de müşteri memnuniyetinizi düşürür. Bu pillar sayfasındaki yazıları sırayla okumanızı, kendi senaryonuza en yakın örnekleri not almanızı ve satın alma kararını verirken referans olarak kullanmanızı öneririm. Test cihazınız varsa, bir hafta sonu BTest ve iperf3 ile pratik yapın; rakamlar size çok şey öğretir.

Eğer MikroTik dünyasının temel kavramlarına da bakmak istiyorsanız, MikroTik temelleri rehberi başlıklı diğer pillar sayfamıza geçebilirsiniz. Orada ilk yapılandırma, RouterOS mimarisi, MikroTik nedir ve Cisco karşılaştırması gibi temel konuları bir araya getirdik. Donanım ve performans tarafında uzmanlaşmak isteyen biri için, temellerin sağlam oturmuş olması her zaman avantajlıdır.

Son söz olarak, bir donanım seçiminden önce ölçün, sonra alın. Saha tarafında çok defa “bu cihaz şu kadar verir” varsayımıyla yapılan satın almaların hayal kırıklığıyla sonuçlandığını gördüm. Test ortamında BTest ve iperf3 ile ölçüm yapmayan kimseye benden büyük bir tavsiye yoktur: Ölçmediğinizi yönetemezsiniz, yönetmediğiniz şey de büyüyemez.